Vibe Coding Nedir? Araç Yapmak Kolaylaştı, Yapay Zekâya Görünmek Değil

Vibe coding nedir, hangi araçlarla yapılır? Claude ile yaptığımız araçları ChatGPT görüyor mu diye test ettik. 2 dakikalık bot testi ve 5 kontrol (Kasım 2026).

Vibe coding nedir? Aracın yapay zekâya görünüyor mu? Ham HTML testi: GEO Skor Kartı 1.554 kelime, 35 Yıllık Evrim 7.801 kelime, varsayılan CSR boş HTML

Güncellendi: 17 Kasım 2026. İlk sürüm: Aralık 2025.

Özet

Vibe coding, ne istediğinizi doğal dille anlatıp kodu yapay zekâya yazdırmak demek. Terimi Andrej Karpathy Şubat 2025’te ortaya attı, Collins Sözlüğü de 2025’in kelimesi seçti.

Aralık 2025’te bültenimde “stratejistten geliştiriciye” demiştim. Bir yıl sonra o fikrin arkasındayım ama bir şey ekliyorum: aracı yapmak artık bir öğleden sonra sürüyor, ChatGPT’nin ve Claude’un o aracı görebilmesi ise ayrı bir iş.

Bu yazıda üç şey var: Claude ile yaptığımız sayfaların yapay zekâ botlarına ne gösterdiğini ölçtüğümüz test, mobilde nasıl çuvalladığım ve araç yapmadan önce baktığımız 5 kontrol.

1. Vibe coding nedir, nereden çıktı?

Karpathy’nin tarifi kabaca şöyleydi: kodu satır satır okumayı bırakıyorsun, ne istediğini söylüyorsun, çıkan sonuca bakıp “şunu değiştir” diyorsun. Kod senin değil, akışın.

Bugün bu iş için kullanılan araçlar iki gruba ayrılıyor:

  • Sohbetten uygulama çıkaranlar: Lovable, Bolt, Google AI Studio, v0. Tarayıcıda yazıyorsunuz, birkaç dakikada çalışan bir sayfa geliyor.
  • Bilgisayarınızda dosyalarla çalışan ajanlar: Claude Code, Cursor, Claude Cowork. Var olan sitenizin, dosyalarınızın içinde çalışıyorlar.

2026’nın verisi ilginç bir ayrım gösteriyor. Redwerk’in Ağustos 2026 raporuna göre vibe coding artık yazılım üretmenin kitlesel bir yolu ama yayına çıkarmanın hâlâ azınlık yolu. Yani denemek çok kolay, yayına alınabilecek kalitede bitirmek hâlâ zor.

2. Biz ne yaptık? Stradiji’de vibe coding ile çıkan 4 sayfa

Son iki ayda stradiji.com’daki şu sayfaları Claude ile, büyük kısmını Claude Cowork ile yaptım:

Sayfa Ne yapıyor?
GEO Skor Kartı 9 kategori, 70 görevle sitenin yapay zekâ görünürlüğünü puanlıyor
SEO’nun 35 Yıllık Evrimi Etkileşimli zaman çizelgesi, her ay güncelleniyor
Schema Markup Nedir? Sözlük yazısının içinde canlı JSON-LD test laboratuvarı
E-ticarette Yapay Zekâ Görünürlüğü rehberi Form doldurana PDF rehber ve isteğe bağlı bülten kaydı

Eskiden bunların her biri bir yazılım firmasına brif, teklif ve birkaç haftalık bekleme demekti.

İş araçlarla da bitmedi. stradiji.com’u WP Engine’den Hostinger’a Claude ile taşıdık, site 1 Kasım 2026’da yeni sunucuda yayına girdi. wp-admin’de, DNS panelinde ve Search Console’da Claude’un bilgisayar kullanımı (computer use) özelliğiyle ve Claude in Chrome eklentisiyle çalışıyoruz. Claude’u HubSpot’a da MCP bağlayıcısıyla bağladık: ücretsiz HubSpot hesabıyla gerçek bir CRM’e kavuştuk, sitedeki form gönderimleri artık doğrudan lead olarak oraya düşüyor. Bugün tasarımdan form akışlarına, yönlendirmelerden içerik yayınına ve lead takibine kadar her şeyi Claude üzerinden organize ediyoruz ve ayrı bir geliştiriciye ihtiyaç duymuyoruz.

Bu yolculuğun bir kısmını Britney Muller’ın Maven’daki Actionable AI for Marketers kursunda yürüttüm ve Ekim-Kasım 2026 kohortundan mezun oldum. Kursun ana aracı Claude Cowork’tü. Kurs projem, bir markanın yapay zekâ cevaplarında alıntılanıp alıntılanmadığını gösteren tek sayfalık bir görünürlük özeti (visibility snapshot) oldu. Hedefi, her yeni aday müşteri için elle 2 saat süren kontrolü 10 dakikaya indirmekti.

Buraya kadar bültenimde anlattığım hikâye. Şimdi bir adım ileri gidelim.

3. Kimse bundan bahsetmiyor: yapay zekâ botları JavaScript çalıştırmıyor

Araç yapmanın bir sebebi de sıfır tıklama dünyasında okuru sitede tutmak. Ama 2026’da okurun bir kısmı sitenize hiç gelmiyor. Cevabı ChatGPT’den, Perplexity’den, Gemini’den alıyor. O cevaplarda anılmak için yapay zekâ botunun sayfanızı okuyabilmesi gerekiyor.

Sorun şu: Googlebot JavaScript çalıştırır, yapay zekâ botları çalıştırmaz.

  • Vercel, büyük yapay zekâ tarayıcılarını test etti. ChatGPT’nin ve Claude’un botlarının JavaScript çalıştırmadığını doğruladı. JavaScript ile yüklenen içerik onlar için yok.
  • Vercel ve MERJ’in 500 milyondan fazla GPTBot isteğini incelediği analizde JavaScript çalıştırıldığına dair tek bir iz bulunmadı. Bot JavaScript dosyalarını indiriyor ama çalıştırmıyor.
  • Lovable ve Bolt gibi araçlar varsayılan olarak tarayıcıda çizilen (client-side rendering) React sayfaları üretiyor. Bot sayfayı istediğinde neredeyse boş bir HTML kabuğu alıyor: başlık yok, metin yok.
  • Lovable, 20 Nisan 2026’dan sonra açılan yeni projelerde sunucu tarafı çizimi (SSR) sayfa bazında seçenek olarak sunmaya başladı. Seçenek var ama varsayılan değil, açmayı bilmeniz gerekiyor.

Bu, Yapay Zekâ Görünürlüğünün Üç Kapısı‘nın ilki demek: bot sizi okuyamıyorsa tanıması ve size inanması hiç gündeme gelmiyor. Burada da SEO ile GEO’nun ayrılmadığını görüyoruz. Teknik SEO’nun yıllardır söylediği “içerik ham HTML’de olsun” kuralı, GEO’nun da ilk kuralı.

4. Test ettik: kendi araçlarımız ham HTML’de ne gösteriyor?

17 Kasım 2026’da bu sayfaları oturum açmadan, çerezsiz istedim. JavaScript’leri ve stilleri çıkarıp ham HTML’de kalan kelimeleri saydım. Yapay zekâ botunun gördüğü şey kabaca bu.

Sayfa Ham HTML’deki kelime
GEO Skor Kartı (TR) 1.554
GEO Score Card (EN) 1.849
SEO’nun 35 Yıllık Evrimi 7.801
GEO Yol Haritası (karşılaştırma için) 2.968

Dört sayfa da botlara metnini gösteriyor. Sebebi araçları ayrı bir uygulama olarak değil, WordPress sayfasının içine koymamız: metin sunucudan HTML olarak geliyor, JavaScript yalnızca etkileşimi (puan hesaplama, filtreleme, test laboratuvarı) yönetiyor.

Aynı aracı Lovable’da sıfırdan, ayarlarına dokunmadan yapsaydık tablo büyük ihtimalle başka olurdu.

Kendi sitenizde deneyin. Test son derece yalın:

  1. Aracınızın sayfasını açın, sayfadaki en önemli cümleyi kopyalayın.
  2. Chrome’da adresin başına view-source: yazın ve Enter’a basın.
  3. Ctrl+F (Mac’te Cmd+F) ile o cümleyi arayın.

Bulamıyorsanız o cümle ChatGPT için yok. Terminali sevenler için aynı test: curl -s -A "GPTBot" https://siteniz.com/arac/ | grep "o cümle"

5. Nerede çuvalladım: mobil form ve e-postalar

E-ticarette Yapay Zekâ Görünürlüğü rehberinin sayfasını Claude Cowork ile yaptım. Form dolduran kişiye PDF gidiyor, isterse bültene de kaydoluyor. Masaüstünde kontrol ettim, her şey yerindeydi. Yayına aldım.

SEO danışmanı arkadaşım Mehmet Emre Baş telefonundan ekran görüntüsü gönderdi. Onay kutularının metinleri üst üste binmişti. “Ön tarama istiyorum”, “bülteni gönderin” ve KVKK onayı birbirinin içine girmiş, okunamıyordu. Tam da formun en önemli yeri.

Sebep küçüktü: form eklentisi (Ninja Forms) etiketlere sabit bir yükseklik veriyordu. Masaüstünde bir satıra sığan metin, telefonda üç dört satıra çıkınca kutusuna sığmıyordu. Aynı gün tek satırlık bir CSS kuralıyla düzelttik. Gönderilen e-postalarda da benzer format kaymaları yaşadık.

Buradan çıkardığım ders şu: yapay zekâ “çalışıyor” derken kendi baktığı ekranda haklı. Her şeyi kusursuz yapmasını beklememek lazım. Sizin hiç bakmadığınız ekranı o da görmüyor.

Bu yalnızca bizim başımıza gelmiyor, işin güvenlik tarafı daha ciddi:

  • Veracode’un 2025 raporunda 100’den fazla dil modeli test edildi. Üretilen kodun %45’i güvenlik testinden geçemedi. Kod çalışıyordu ama açık bırakıyordu.
  • Lovable kendi açıklamasında, 3 Şubat ile 20 Nisan 2026 arasında herkese açık projelerin kaynak kodu ve sohbet geçmişine, proje linkine sahip herhangi bir Lovable kullanıcısının erişebildiğini kabul etti. Sohbet geçmişi demek, yapay zekâya yazdığınız her şey demek.

6. Vibe coding ile araç yapmadan önce 5 kontrol

  1. Ham HTML testi. Yukarıdaki 2 dakikalık test. Önemli metin ham HTML’de yoksa ya sunucu tarafı çizim açın ya da aracı mevcut sitenizin bir sayfasının içine koyun.
  2. Başkasının telefonu. Kendi masaüstünüz yetmez. Farklı bir telefonda, büyük yazı tipi ayarıyla, en az bir kişiye denetin. Bizim formu kurtaran bu oldu.
  3. E-posta istemcileri. Formunuz e-posta gönderiyorsa Gmail’de, Outlook’ta ve telefonda açın. HTML e-posta, web sayfası gibi davranmaz.
  4. Anahtarlar ve kişisel veri. API anahtarı kodun içine gömülü mü? Form verisi nereye gidiyor, KVKK metni doğru yerde mi? Yapay zekâya yazdığınız sohbetin içinde gizli bilgi var mı?
  5. Schema ve ölçüm. Sayfa ne olduğunu yapılandırılmış veriyle anlatıyor mu? Form gönderimi GA4’te olay olarak sayılıyor mu? Gönderim CRM’inize ulaşıyor mu? Ölçmediğiniz aracın işe yarayıp yaramadığını bilemezsiniz.

Mert’in Notu

Vibe coding’e karşı değilim, tam tersine en heyecanlandığım şey bu. Bugün ayrı bir geliştiriciyle çalışmıyoruz. Ama bu, geliştiricinin yaptığı işin ortadan kalktığı anlamına gelmiyor: test etmek, kontrol etmek ve sonucun sorumluluğunu almak artık bende. Yapay zekâ kodu yazar, doğrulamayı sen yaparsın. Yapay zekâya SEO sordurmayın, döngü kurdurun yazısında anlattığım döngü burada da geçerli: üret, ölç, düzelt, tekrar ölç.

Bu tür pratikleri adım adım öğrenmek isterseniz: YouTube kanalımızdaki Katıl butonuyla Yapay Zekâ Takım Arkadaşım topluluğuna üye olabilirsiniz. Yapay zekâ ile sayfa ve araç yapmayı orada adım adım anlatıyoruz.

Bu hafta yapılacak tek şey

Sitenizdeki en değerli araç ya da hesaplayıcı sayfasını seçin ve yukarıdaki ham HTML testini yapın. Sonra sitenizin geri kalanının yapay zekâ botlarına nasıl göründüğünü 9 kategoride puanlayın.

Skorumu Hesapla →

Sıkça sorulan sorular

Vibe coding nedir?

Yazılımı kod yazarak değil, ne istediğinizi doğal dille anlatarak yapay zekâya ürettirmektir. Terimi Andrej Karpathy Şubat 2025’te kullandı.

Vibe coding ile yapılan site SEO uyumlu olur mu?

Olabilir ama varsayılan ayarlarla genellikle olmaz. Lovable, Bolt gibi araçlar içeriği tarayıcıda JavaScript ile çiziyor. Google bunu geç de olsa okuyabiliyor, yapay zekâ botları okuyamıyor.

ChatGPT JavaScript ile yüklenen içeriği okuyabilir mi?

Hayır. Vercel’in testlerine göre ChatGPT’nin ve Claude’un botları JavaScript çalıştırmıyor, yalnızca ham HTML’i okuyor.

Vibe coding için hangi araçlar kullanılıyor?

Sohbetten uygulama çıkaranlar (Lovable, Bolt, Google AI Studio, v0) ve dosyalarınızla çalışan ajanlar (Claude Code, Cursor, Claude Cowork). Biz Claude ve Claude Cowork kullanıyoruz.

Vibe coding güvenli mi?

Tek başına değil. Veracode’un 2025 testinde yapay zekânın ürettiği kodun %45’i güvenlik testinden geçemedi. İnsan gözüyle kontrol, güvenlik taraması ve test şart.

Kaynaklar

Paylaş!

Stradiji'yi Google'da tercih edilen kaynak yapın

Google'da takip ettiğiniz kaynakları seçebiliyorsunuz. Stradiji'yi eklerseniz yazılarımız arama sonuçlarında ve yapay zekâ cevaplarında size daha sık görünür.

Google'da Stradiji'yi Takip Edin
GEO · Generative Engine Optimization

Yapay Zekâ Sizi Görüyor mu?

ChatGPT, Gemini ve Perplexity sitenizi kaynak gösteriyor mu? Stradiji’nin GEO Skor Kartı ile ölçün.

  • 38 kontrol
  • 253 puan
  • 3 kapı
Ücretsiz Skor Hesapla → Stradiji · 2010’dan beri SEO ve GEO danışmanlığı
Dijital Pazarlama Notları · Haftalık bülten

Her pazartesi: SEO ve yapay zekâ aramasında gerçekte ne değişiyor?

Mert Erkal her hafta tek bir büyük değişimi gerçek testler ve verilerle yorumluyor. 2.500'den fazla pazarlamacı okuyor.

Bültene abone ol
Ücretsiz · Her pazartesi · İstediğin an ayrılabilirsin
Popüler Yazılar
WhatsApp'tan yazın