Yapay Zekâ Ajanı Hazırlık Kontrol Listesi: Kasım İndirimleri Öncesi 12 Kontrol

Yapay zekâ ajanları alışverişe başladı. 12 maddelik kontrol listesiyle e-ticaret sitenizin ajanlara açık olup olmadığını Kasım indirimleri öncesi test edin.

Kısaca: Yapay zekâ ajanları artık alışverişçi adına arıyor, karşılaştırıyor ve ödeme adımına geliyor. Kasım indirimleri (ABD’de Black Friday, Türkiye’de Efsane Cuma ve Gülümseten Cuma) bu ajanların ilk büyük sınavı. Adobe, bu tatil sezonunda ABD perakende sitelerine yapay zekâ kaynaklı trafiğin %130 artmasını bekliyor. Walmart, Google ve Amazon ajanlar için kendi kurallarını koyuyor. Orta ölçekli bir mağazanın böyle özel kanalları yok. Bu yüzden hazırlık dört soruya iniyor: Ajan sayfanıza ulaşabiliyor mu, ürününüzü doğru okuyabiliyor mu, okuduğuna güveniyor mu ve satın almayı bitirebiliyor mu? Bu liste dördünü 12 kontrolle ele alıyor. Her kontrolü 15 dakikadan kısa sürede yapabilirsiniz.

Kasım indirimleri öncesi yapay zekâ ajanı hazırlığı neden önemli?

Dört rakam, işin neden Ocak’a kalamayacağını anlatıyor.

• +%130. Adobe, 2026 tatil sezonunda ABD perakende sitelerine yapay zekâ kaynaklı trafiğin yıllık %130 artacağını öngörüyor. Zirveler Şükran Günü’nde +%159, Black Friday’de +%95 (Adobe, 28 Eylül 2026). Eylülde bu trafik yıllık %71 arttı ve diğer trafikten %90 daha iyi dönüştü (Adobe, 29 Ekim 2026).
• 1,6 kat. Kendi verimiz de aynı yönü gösteriyor. 35 sitelik çalışmamızda karşılaştırmaya yetecek yapay zekâ trafiği olan 10 sitenin 8’inde yapay zekâ ziyaretçileri site ortalamasından daha iyi dönüştü, medyan 1,6 kat. Bedeli şu: Bu trafik organik trafiğin medyan %1,3’ü (Dijital Pazarlama Notları #347). Kanal küçük, niyet yüksek.
• Haftada yaklaşık 2 milyon. Microsoft Clarity, 13 Ağustos-9 Eylül arasında 230.511 sitede 5,23 milyon ajan oturumu saydı. Haftalık ajan oturumu üç haftada neredeyse ikiye katlanıp 2 milyona yaklaştı (Microsoft Clarity, 4 Kasım 2026).
• %25,2’ye karşı %14,7. Aynı veride ajan oturumlarının %25,2’si ödeme sayfasına ulaştı, insan oturumlarında bu oran %14,7 (Microsoft Clarity, 29 Ekim 2026). Microsoft iki uyarı ekliyor: Ödeme sayfasına ulaşmak siparişi tamamlamakla aynı şey değil ve oturumu yarıda bir insan devralabilir. Yine de yön belli. Ajanlar satın almaya geliyor.

Bu kontrol listesini videoda adım adım anlattım:

ABD’nin 15 büyük e-ticaret sitesinde ne bulduk?

6 Kasım’da ABD’nin en büyük 15 online perakendecisinin robots.txt dosyasını aynı ayrıştırıcıyla okuduk ve 16 yapay zekâ botunu aradık.

• 15 sitenin 9’u tek bir yapay zekâ botunun adını anmıyor. Walmart, Target, Wayfair ve Etsy de bunların arasında.
• Bu 9 sitenin en az 4’ü yapay zekâ alışveriş kanalını başka yerde yürütüyor: Walmart ve Sam’s Club, Walmart’ın MCP tabanlı ajan geçidiyle (21 Ekim’de duyuruldu); Target, ChatGPT içindeki uygulamasıyla; Wayfair, Google’ın ajanla ödeme özelliğiyle.
• Amazon OpenAI’ın arama tarayıcısı dahil 12 yapay zekâ botunu engelliyor ve kendi asistanı Alexa for Shopping’i öne çıkarırken dış alışveriş ajanlarını sitesine sokmuyor.
• eBay kararını dosyaya tam olarak yazan tek site: eğitim botları kapalı, cevap ajanları açık ve şu satır: “Checkouts are strictly for human users” (Ödeme adımı yalnızca insan kullanıcılar içindir).
• 15 sitenin hiçbiri 30 Ekim’de duyurulan ortak __usage_ai-training sinyalini kullanmıyor.

Ders şu: Büyük perakendeciler yapay zekâ kararlarını artık protokol ve ortaklıklarla veriyor. Özel bir ajan kanalınız yoksa ajanların geçtiği kapılar robots.txt dosyanız, güvenlik duvarınız ve ürün verinizden ibaret. Verinin tamamı ve yöntem: Dijital Pazarlama Notları #349.

Yapay zekâ ajanı hazırlık kontrol listesi: 12 kontrol

12 kontrolü dört kapıda topluyoruz. İlk üçü GEO danışmanlığı çalışmalarımızda kullandığımız Yapay Zekâ Görünürlüğünün Üç Kapısı çerçevesinden geliyor: Ulaşma, Tanınma, İnanılma. E-ticaret dördüncü kapıyı ekliyor: Satın Alma.

Kontrol listesinin tamamı tek sayfada. Kaydedin ya da ekibinizle paylaşın.

1. kapı: Ulaşma. Yapay zekâ ajanları sayfalarınıza ulaşabiliyor mu?

1. Her bot türü için ayrı karar verin.
Yapay zekâ botları üç gruba ayrılıyor ve her grup ayrı bir cevap istiyor.

Kaynaklar: OpenAI, Anthropic, Google, Perplexity.

Nasıl kontrol edilir: siteniz.com/robots.txt adresini açın ve her ismi arayın. Hiçbiri yoksa varsayılan olarak tüm botlara izin veriyorsunuz. Ekipten biri bunu bilerek seçtiyse görünürlük için iyi. E-ticaret için önerimiz: arama ve cevap botlarına açık olun, eğitim botları için bilinçli bir karar verin. Ücretsiz GEO Yol Haritası 2. aşamada aynı kararı adım adım anlatıyor.

2. robots.txt dosyasını bir rica olarak görün.
Kullanıcı tetiklemeli ajanlar farklı kurallarla çalışıyor. Google, Google-Agent dahil kullanıcı tetiklemeli getiricilerinin robots.txt kurallarını “genellikle yok saydığını” söylüyor. Perplexity, Perplexity-User için aynısını söylüyor. OpenAI ise robots.txt kurallarının ChatGPT-User için “geçerli olmayabileceğini” belirtiyor. robots.txt tercihinizi söyler. Uygulatmaz.

Nasıl kontrol edilir: Engellemek istediklerinizi listeleyin (fiyat kazıma, toplu ödeme denemeleri) ve her birinin güvenlik duvarında ya da uygulama katmanında karşılandığını doğrulayın.

3. CDN’inizin ve güvenlik duvarınızın kendi başına ne yaptığına bakın.
Cloudflare 1 Temmuz 2025’ten beri her yeni alan adına yapay zekâ tarayıcılarına izin verip vermeyeceğini soruyor ve yeni alan adlarında eğitim tarayıcılarını varsayılan olarak engelliyor (Cloudflare). Yönetilen robots.txt özelliği dosyanızın başına yapay zekâ kuralları da ekleyebiliyor (doküman). Açık görünen bir dosya pratikte kapalı olabilir. Tatil sezonunun sıkı güvenlik kuralları bu ihtimali artırıyor.

Nasıl kontrol edilir: Cloudflare’de AI Crawl Control ekranını açıp her botun durumuna bakın. Başka bir CDN kullanıyorsanız ekibinize hangi bot kurallarının açık olduğunu sorun, ardından sunucu loglarında OAI-SearchBot, Claude-SearchBot ve PerplexityBot’un 200 yanıtı aldığını doğrulayın.

4. Kilit bilgileri ilk 200 karaktere koyun.
Ajanlar sayfayı çoğu zaman aceleyle okuyor: başlık, ilk satırlar ve sayfanın JavaScript olmadan gösterdiği her şey. HTML’nizin başında çerez bandı, kampanya şeridi ya da uzun alt metinli bir görsel varsa ajan önce onu okuyor. Ürün adını, fiyatı, stok durumunu ve en güçlü teslimat ya da iade sözünüzü ana içeriğin en üstüne, düz HTML olarak yazın. Google PageSpeed Insights’ın yeni deneysel Agentic Browsing bölümü ajanların zorlandığı sayfaları işaretliyor.

Nasıl kontrol edilir: Bir ürün sayfasını JavaScript kapalıyken açın ve görünen ilk iki satırı okuyun. Ardından sayfayı PageSpeed Insights’ta test edip Agentic Browsing bölümüne bakın.

2. kapı: Tanınma. Yapay zekâ ajanları ürünlerinizi doğru okuyabiliyor mu?

5. Ürün ve Organization yapılandırılmış verisini tamamlayın.
Google’ın merchant listing işaretlemesi ürün adı, görsel ve fiyatlı bir Offer istiyor. GTIN önerilen alan ve ajanlar için çoğu zaman ürününüzü alışverişçinin sorduğu ürüne bağlayan alan da o. (ABD Shopify çalışmamızda 23 ürün sayfasının yalnızca 5’inde GTIN bulduk.) Google, Eylül 2026’dan beri mağaza geneli iade ve kargo politikalarını Organization düzeyinde, istisnaları ise Offer düzeyinde işaretlemeyi öneriyor (merchant listing, iade politikası, kargo). Organization işaretlemenize resmî profillerinize giden sameAs bağlantılarını ekleyin. Böylece modeller mağazanızı başka yerlerde bulduğu yorum ve bahsedilmelerle eşleştirir.

Nasıl kontrol edilir: En çok satan üç ürün sayfanızı Google’ın Zengin Sonuçlar Testi’nden geçirin. Fiyat, stok, GTIN, iade ve kargo bilgilerine bakın. Ardından ana sayfanızda sameAs içeren Organization işaretlemesi olup olmadığını kontrol edin.

6. Merchant Center beslemenizi temizleyin ve yapay zekâ görünürlük payınızı not edin.
Google’ın ajanlı alışveriş yüzeyleri Merchant Center’dan besleniyor. Merchant Center’ın yapay zekâ performans içgörüleri, Eylül 2026’dan beri AI Modu ve AI Overviews’taki görünürlük payınızı rakiplerinizle karşılaştırıyor. Şimdilik yalnızca ABD, Avustralya, Kanada, Hindistan ve Yeni Zelanda’da İngilizce sorgular için geçerli (Google). İşaretlemeniz ile Merchant Center ayarlarınız çelişirse Google ayarları esas alıyor.

Nasıl kontrol edilir: Merchant Center’ı açın, önce reddedilen ürünleri düzeltin, eksik GTIN’leri ekleyin ve mevcut yapay zekâ görünürlük payınızı sezon öncesi kıyas noktası olarak not edin.

7. Ürünlerinizi ChatGPT alışverişine sokun.
OpenAI bağımsız Instant Checkout modelinden uzaklaştı. Alışverişçi ürünü artık ChatGPT’de buluyor ve satıcının kendi sitesinde ücretsiz olarak satın alıyor. Satıcılar ürün beslemesiyle başvuruyor, Shopify ve Etsy satıcıları zaten entegre. Alışveriş özelliği ABD’deki kullanıcılar için açık (OpenAI). Zorunlu besleme alanları arasında ürün kimliği, başlık, açıklama, URL, marka, satıcı adı, görsel URL’si, stok durumu ve fiyat var (besleme şartnamesi). Bir not daha: ChatGPT kendi arama indeksini kullanıyor. Bing’de sağlıklı görünmek Copilot’a yardım eder ama ChatGPT görünürlüğünü garanti etmez.

Nasıl kontrol edilir: Shopify ya da Etsy’de değilseniz Google beslemenizi OpenAI’ın zorunlu alanlarıyla karşılaştırın. İşin çoğu zaten bitmiş olacak.

3. kapı: İnanılma. Yapay zekâ ajanları okuduğuna güveniyor mu?

8. Politikalarınızı her yerde aynı yazın.
Yapay zekâ alışveriş ajanları karşılaştırır. İade sayfanız 30 gün, ürün sayfanız 14 gün, Merchant Center 60 gün diyorsa ajana tereddüt etmesi için üç sebep vermiş olursunuz. Kargo ücreti, garanti ve fiyat için de aynısı geçerli.

Nasıl kontrol edilir: Tek bir ürünün iade süresini, kargo ücretini ve destek iletişimini dört yerden yan yana koyun: ürün sayfası, politika sayfası, yapılandırılmış veri ve Merchant Center.

9. Atıf öneri değildir.
Yapay zekâya en iyi GEO ajansını sorduğumuzda kendini birinci ilan eden ajans sayfalarını kaynak gösterdi, sonra başka birini önerdi (Dijital Pazarlama Notları #345). Öneriler üçüncü taraf kaynaklardaki görüş birliğini izliyor: yorumlar, karşılaştırmalar, basın ve forumlar. Yani iki ayrı oyun var. Modelin kısa listesine girmek site dışında, başkalarının sizin hakkınızda yazdıklarıyla kazanılıyor ve yavaş ilerliyor. Kaynak gösterilmek sitenizde, net ve taranabilir sayfalarla kazanılıyor ve birkaç haftada hareket edebiliyor. Kasım indirimleri öncesi en hızlı site dışı kazanım genellikle kategorinizin güvendiği platformlardaki yorum profiliniz.

Nasıl kontrol edilir: Müşterilerimiz için bu ikisini ayrı puanlıyoruz. ChatGPT, Gemini ve Perplexity’ye “[Kullanım amacınız] için en iyi [kategoriniz] mağazası hangisi?” diye her birinde yeni sohbette beşer kez sorun: bir tur web araması açık, bir tur kapalı. Arama kapalıyken modelin aklında ne kaldığını, açıkken kimi kaynak gösterdiğini görürsünüz.

4. kapı: Satın Alma. Yapay zekâ ajanı alışverişi bitirebiliyor mu?

10. Google’ın ajanla ödeme özelliğine başvurup başvurmayacağınıza karar verin.
Google’ın Universal Commerce Protocol’ü (UCP), uygun satıcıların AI Modu’nda ve Gemini uygulamasında Satın Al düğmesi göstermesini sağlıyor. Özellik ABD’de kullanıma giriyor, Avustralya ve Kanada’nın gelecek yılın başında gelmesi bekleniyor. Erişim için ilgi formu, teknik entegrasyon ve Google’ın seçmesi gerekiyor. İyi durumda bir Merchant Center hesabı, Merchant Center’da tanımlı iade politikası ve destek iletişimi ve Google Pay token’larını işleyebilen bir ödeme sağlayıcısı şart. Abonelikler, ön siparişler, kişiye özel, yaş sınırlı ve dijital ürünler kapsam dışında (UCP dokümanı, SSS). Türkiye’deki mağazalar için henüz açık değil, yine de ABD’ye satış yapıyorsanız takip edin.

Nasıl kontrol edilir: Çoğu mağaza için bu sezona yetişmeyecek. İlgi formunu şimdi doldurun ve şartları 2027 yapılacaklar listesi olarak kullanın.

11. Bir yapay zekâ ajanının gerçekten ödeme yapıp yapamadığını test edin.
Clarity’nin simülasyon değerlendirmeleri bir ajanın satın alma gibi bir görevi tamamlayıp tamamlayamadığını test ediyor; geçen süreyi, etkileşim sayısını ve takıldığı yeri raporluyor. Microsoft e-ticaret ve seyahat senaryolarıyla başlıyor. Sık görülen engeller: sepeti kapatan açılır pencereler, zorunlu üyelik ve akışı bozan kupon alanları. Erişilebilirlik ağacı da burada önemli, çünkü ajan düğmeleri ve form alanlarını oradan buluyor.

Nasıl kontrol edilir: En çok satan ürününüzde bir Clarity simülasyonu çalıştırın. Sonra aynı satın almayı bir tarayıcı ajanıyla deneyin ve tereddüt ettiği her adımı not edin.

12. İyi ajanları kötü botlardan ayırın.
Tüm otomasyonu engellemek alışverişçilerin yapay zekâ ajanlarını da engelleyebilir. Cloudflare’in imzalı ajanlar programı, meşru ajanları kriptografik bir imza olan Web Bot Auth ile tanıyor; ilk grupta OpenAI’ın ChatGPT ajanı da vardı (Cloudflare). Google da kendi ajanları için Web Bot Auth’u denediğini söylüyor. Öte yandan HUMAN, yapay zekâ ajanlarından ve ajanlı tarayıcılardan gelen trafiğin 2025’te %7.851 arttığını raporluyor (HUMAN). Perakende de kazıma saldırılarının baş hedefi olmaya devam ediyor.

Nasıl kontrol edilir: Güvenlik ekibinize bot kurallarınızın doğrulanmış ya da imzalı ajanları bilinmeyen otomasyondan ayırıp ayırmadığını ve bu ajanların ödeme adımında CAPTCHA’ya takılıp takılmadığını sorun.

Yapay zekâ ajanı hazırlığını nasıl ölçersiniz?

Kontrol listesi neyi düzelteceğinizi söyler. Ölçüm ise işe yarayıp yaramadığını. Biz dört ücretsiz kaynak ve bir kural kullanıyoruz.

• Microsoft Clarity. Bot Activity, bir CDN bağladığınızda (Cloudflare, Fastly, CloudFront, Akamai ya da Azure Front Door; WordPress eklentisi otomatik bağlıyor) sayfalarınızı hangi botların istediğini gösteriyor (Clarity). Agent Activity ise OpenAI, Google ve Anthropic ajanlarının sitenize gelip ne yaptığını gösteriyor: arama, form gönderimi, giriş, rezervasyon ve ödeme. Citations raporu da yapay zekâ asistanlarının sitenizi ne zaman kaynak gösterdiğini söylüyor.
• Google Search Console ve Bing Webmaster Tools birlikte. Search Console’un üretken yapay zekâ raporu sayfalarınızın AI Overviews ve AI Modu’nda ne sıklıkla göründüğünü gösteriyor. Bing’in AI Performance raporu ise Copilot atıflarını ve arkalarındaki grounding sorgularını veriyor. İkisini aynı üç aya hizaladığınızda dört soruya cevap alırsınız: Aranıyor muyuz, arandığımızda yapay zekâ cevabına giriyor muyuz, cevabın ne kadarı bizim ve bu bize bir şey kazandırıyor mu? Kendi sitemizde Copilot atıflarının %31’i Search Console’da neredeyse hiç görünmeyen sorgulardan geldi (Dijital Pazarlama Notları #346). Anahtar kelime araçları bu talebi sıfır hacimli gösteriyor.
• Prompt takibi. Müşterilerimiz için GeoGenie’de sabit bir prompt setini ChatGPT, Gemini, Google AI Overviews, Copilot ve Perplexity’de izliyoruz. Rakamları dürüst tutan üç kural var: prompt’ları marka adı geçmeden alışverişçinin soracağı gibi yazın; geniş kategori sorularını belirli kullanım sorularıyla karıştırın; her motoru ayrı okuyun, çünkü tek bir ortalama beş farklı hikâyeyi gizler.
• Gecikmeyi hesaba katın. Sıra neredeyse her zaman aynı: önce botlar, sonra atıflar, en son insan ziyaretçiler. robots.txt dosyanızı bugün düzeltirseniz sonucu gelecek haftanın satışlarıyla ölçmeyin.

Nasıl kontrol edilir: Clarity’de Bot Activity ve Agent Activity’yi bu hafta açın. Böylece Kasım indirimleri öncesi bir kıyas noktanız olur.

Tatilden sonraya ne kalabilir?

• Yeni __usage_ai-training sinyali. Anthropic şimdiden uyuyor, OpenAI “önümüzdeki aylarda”, Microsoft Şubat 2027’den itibaren, Google 2027 başında uyacak. Sinyal yalnızca eğitimi kapsıyor, bu sezon görünürlüğünüzü değiştirmez.
• llms.txt. Google, Arama’nın bu dosyaları yok saydığını söylüyor: “ne zarar verir ne fayda sağlar” (Google). OpenAI ve Anthropic resmî destek açıklamadı. Bekleyebilir.

15 dakikalık sürüm

Bu hafta yalnızca 15 dakikanız varsa:

1. robots.txt dosyanızı açın ve eğitim, arama ve kullanıcı tetiklemeli botlar için bilinçli bir karar verin (1. kontrol).
2. CDN’inizin arama ve cevap botlarını engellemediğini doğrulayın (3. kontrol).
3. Clarity’de Bot Activity ve Agent Activity’yi açın (ölçüm bölümü).
4. Merchant Center’da reddedilen ürünlerin en önemlilerini düzeltin (6. kontrol).

Güncelleme kaydı

• 9 Kasım 2026: İlk sürüm. Kaynakları bu tarihte kontrol ettik. Kasım indirimlerinden sonra Clarity’nin ajan verisinde ne değiştiğine bakıp yazıyı güncelleyeceğiz.

Sık sorulan sorular

GPTBot’u engellersem mağazam ChatGPT’den çıkar mı?
Hayır. GPTBot, OpenAI’ın eğitim tarayıcısı. ChatGPT aramasındaki görünürlüğünüz OAI-SearchBot’a bağlı, kullanıcı istekleri ise ChatGPT-User ile geliyor (OpenAI).

robots.txt dosyamda yapay zekâ kuralı yoksa zarar görür müyüm?
Hayır. Kural içermeyen bir dosya varsayılan olarak tüm botlara izin verir. Asıl risk, kimsenin haberi olmadan ajanları engelleyen bir güvenlik duvarı ve ajanların bitiremediği bir ödeme akışı.

Yapay zekâ alışverişinde görünmek için OpenAI ya da Google ile anlaşma gerekir mi?
Hayır. ChatGPT alışverişi satıcı beslemelerini kabul ediyor, Google’ın yapay zekâ yüzeyleri de Merchant Center’dan besleniyor. Walmart’ın ajan geçidi gibi ortaklıklar ek kanallar. Onlar olmadan da görünür olabilirsiniz.

Değişikliklerin yapay zekâ cevaplarına yansıması ne kadar sürer?
Genellikle birkaç hafta. Önce tarayıcılar değişikliği görür, sonra atıflar gelir, yapay zekâdan gelen insan ziyaretçiler en son gelir. Bu yüzden Kasım indirimleri öncesi bir kıyas noktası, kusursuz bir skordan daha değerli.

Rehberin tamamını ister misiniz? 18 sayfalık ücretsiz rehberimiz E-ticarette Yapay Zekâ Görünürlüğü: 2026 Oyun Kitabı, bu listeyi bot karar ağacı, robots.txt şablonu, adım adım Clarity kurulumu, kopyalayabileceğiniz bir prompt seti, 30 günlük plan ve müşterilerimiz için yapay zekâ görünürlüğünü nasıl ölçtüğümüzle genişletiyor. PDF’i indirin

Önce nerede durduğunuzu görmek mi istersiniz? Ücretsiz Görünürlük Ön Taraması isteyin: Sektörünüzdeki beş alıcı sorusunu ChatGPT, Gemini ve Perplexity’de soruyor, ekran görüntülerini üç iş günü içinde e-postanıza gönderiyoruz.

Yazar hakkında: Mert Erkal, Stradiji’nin kurucusu. 2010’dan beri kurumsal markalara SEO, GEO (üretken motor optimizasyonu) ve dönüşüm optimizasyonu danışmanlığı veriyor. Yapay zekâ aramasında neyin değiştiğini her hafta test ediyor ve verisini Dijital Pazarlama Notları bülteninde paylaşıyor.