Popüler Yazılar

No results found.

Son Yazılar

GEO · Generative Engine Optimization

Yapay Zekâ Sizi Görüyor mu?

ChatGPT, Gemini ve Perplexity sitenizi kaynak gösteriyor mu? Stradiji’nin GEO Skor Kartı ile ölçün.

  • 70 görev
  • 542 puan
  • 9 kategori
Ücretsiz Skor Hesapla → Stradiji · 2009’dan beri SEO ve GEO danışmanlığı

Yüzlerce Siteyi GEO Skor Kartından Geçirdim: İşte Acı Gerçek

Yüzlerce siteyi denetledim: dörtte üçü botlara izin vermiyor, %87’sinde Wikidata yok, yarısında bağımsız itibar yok. Sorun içerik değil, üç kapı.

Yüzlerce siteyi denetledim: dörtte üçü botlara izin vermiyor, %87'sinde Wikidata yok, yarısında bağımsız itibar yok. Sorun içerik değil, üç kapı.

GEO Skor Kartı programında bugüne kadar yüzlerce yerli ve yabancı siteyi inceledim. Yapay zekâda görünmek üç kapıdan geçiyor: motor size ulaşabilmeli, sizi bir varlık olarak tanıyabilmeli ve söylediğine inanabilmeli.

Çoğu site en az birini kapatmış. Sitelerin dörtte üçü botlara açık izin vermiyor, yaklaşık %87’sinde Wikidata yok, yarısında bağımsız itibar yok. Bu bir Türkiye sorunu da değil.

Herkese merhaba!

Bir süredir stradiji.com’da iki GEO Skor Kartı sayfamız var: başvuran markaya ücretsiz bir GEO yol haritası çıkarıyoruz. Bu programda bugüne kadar yüzlerce yerli ve yabancı siteyi inceledim.

Bir bölümünü de 70 maddelik, 542 puanlık aynı skor kartıyla derinlemesine denetledim: teknik yapay zekâ hazırlığı, şema, içerik yapısı, marka otoritesi, site dışı itibar, yapay zekâ erişim dosyaları. Raporlar birikince eksiklerin tesadüfi olmadığını gördüm. Neredeyse herkes aynı yerlerde tökezliyordu.

Bu, kimsede olmayan bir veri. O yüzden bu hafta onu masaya koyuyorum. Kahvelerinizi alın, yapay zekâda görünmenin üç kapısını ve sektörün bu kapılarda nerede takıldığını konuşuyoruz.

Ana tez: yapay zekâda görünmek üç kapıdan geçer

Yapay zekâda görünürlük tek bir şey değil, üç ardışık kapıdır. Birincisi ulaşmak: motor sitenize girebiliyor mu? İkincisi tanımak: sizi bir varlık (entity) olarak biliyor mu? Üçüncüsü inanmak: hakkınızda söylediğine güveniyor mu?

İncelediklerimin çoğu bu üç kapıdan en az birini kapatmış durumda. Ulaşma kapısında sitelerin dörtte üçü yapay zekâ botlarına açık izin vermiyor, bir kısmı robots.txt ile bu botları tamamen engelliyor. Tanıma kapısında sitelerin yaklaşık %87’sinde Wikidata kaydı yok. İnanma kapısında ise sitelerin yarısında bağımsız bir itibar sinyali yok.

Sorun içeriğiniz değil; bu üç kapının açık olup olmaması. İyi haber: kapı listesi kısa ve herkeste aynı; ilk açan öne geçer.

Çalışmanın künyesi

Kapsam: GEO Skor Kartı programında bugüne kadar yüzlerce siteyi inceledim. Aşağıdaki oranlar, bu programda tam skor kartıyla derinlemesine denetlediğim sitelerden hesaplandı. Örneklem hem Türkiye’den hem yurt dışından (ABD, Birleşik Krallık, Almanya, Estonya, Romanya, Güney Kore) siteler içeriyor; sektörler sağlıktan e-ticarete, yazılımdan gayrimenkule çok çeşitli.

Yöntem: her siteyi Screaming Frog ile site genelinde taradım, robots.txt, llms.txt, ai.txt ve AGENTS.md dosyalarını Chrome ile kontrol ettim, PageSpeed Insights’ın ajan tarama katmanına baktım, Semrush ile pazar verisine baktım, ChatGPT, Perplexity, Gemini ve Google’ın yapay zekâ yüzeylerinde canlı görünürlük testi yaptım. Bir sinyali açıkça göremediğim sitede o kalemi hesaptan düştüm; tahminle doldurmadım.

Kapı 1: Ulaşmak. Motor sitenize girebiliyor mu?

En temel kapı bu ve en çok şaşırtan da bu. İncelediklerimin yaklaşık dörtte üçü robots.txt dosyasında yapay zekâ botlarına açık izin vermiyor. Bir grup daha da vahim bir şey yapıyor: GPTBot’u, ClaudeBot’u, PerplexityBot’u doğrudan engelliyor.

Sonra da aynı marka neden yapay zekâ beni önermiyor diye soruyor. Kapıyı kilitleyip pencereden bakmak gibi.

İlk iş: kendi robots.txt’inize bakıp GPTBot, ClaudeBot, PerplexityBot, OAI-SearchBot ve Google-Extended’ı yanlışlıkla kovmadığınızdan emin olun; Bing’de düzgün dizinlendiğinizi doğrulayın, çünkü ChatGPT büyük ölçüde Bing’den besleniyor.

Bir not: llms.txt sektörde abartılıyor; bir Google sıralama faktörü değil ve gerçek bot kullanımı düşük. Ana kalem yapmayın, opsiyonel ek katman olarak düşünün.

Kapı 2: Tanımak. Motor sizi bir varlık olarak biliyor mu?

Ulaşmak yetmez; motorun sizi bir varlık olarak tanıması gerekir. En büyük ortak eksik burada: sitelerin yaklaşık %87’sinde Wikidata kaydı yok.

Wikidata, Google’ın, ChatGPT’nin, Gemini’nin ve Copilot’un beslendiği birincil varlık veritabanı; markanız orada yoksa motor sizi tanımıyor ya da başka bir varlıkla karıştırıyor.

Aynı kapının diğer kilitleri de kapalı: sitelerin yaklaşık dörtte üçünde Wikipedia maddesi yok, yaklaşık %30’unda en temel Organization şeması bile eksik.

Çözüm pahalı değil: ücretsiz bir Wikidata öğesi açın; kuruluş yılını, kurucuyu, sosyal profilleri girip bunu Organization şemasındaki sameAs alanına ekleyin. Wikidata bu işin sessiz silahı.

Kapı 3: İnanmak. Motor söylediğine güveniyor mu?

Diyelim motor size ulaştı ve sizi tanıdı. Bir kapı daha var: söylediğine inanıyor mu?

Yapay zekâ artık bir tabela değil, bir anlatıcı; kullanıcı yargısını sitenize tıklamadan motorun cümlesinden ediniyor. O cümlenin arkasında kanıt yoksa hem kullanıcı hem motor onu boş iddia sayıyor.

Verimde bu kapı da yarı kapalı: sitelerin yarısında bağımsız bir itibar sinyali (Trustpilot, Şikayetvar, sektör yorumu, ödül) yok; yaklaşık üçte ikisinde alıntılanmaya uygun soru-cevap (FAQ) yapısı yok.

Kural basit: kanıt, beyanı yener. En iyiyiz diyen sayfa değil, bağımsız kaynakla belgeleyen sayfa alıntılanıyor.

Karşı-tez: bu kadar eksik varsa iş çok zor mu?

Uzun eksik listesini görünce iş çok karmaşık sanmayın; tam tersi.

Eksiklerin bu kadar ortak olması işin en umut veren yanı, çünkü aynı kısa liste dönüp duruyor: robots.txt izni, Wikidata kaydı, temel şema, bir bağımsız itibar sinyali. Bunlar roket bilimi değil.

Sektör ortalaması bu kadar düşükse sebebi işin zorluğu değil, bu bilinen kalemlerin çoğu sitede hiç ele alınmamış olması. Yani rakiplerin geride olduğu, erken davranma fırsatı olan bir dönemdeyiz.

Türkiye mi geride? Hayır, bu bir olgunluk sorunu

Merak ettiğim ilk şey buydu: yerli siteler mi geri, yoksa bu küresel mi?

Veri net: yurt dışı sitelerde de aynı boşluklar var. Estonyalı bir yazılım firmasında da Wikidata yok, Almanyalı bir seyahat sitesinde de llms.txt bozuk, birkaç ABD sitesinde de hiç şema yok.

Yani yapay zekâya hazır olmamak bir Türkiye özrü değil, bir olgunluk durumu. En hazır çıkan siteler bile bunu ülkeye değil kendi olgunluğuna borçlu. Türk markaları için sonuç cesaret verici: rakip küresel ölçekte de çözmüş değil; ilk düzgün yapan öne geçer.

Bu ne işe yarar: bu hafta açacağınız kapı

Üç kapıyı da yarım saatte kontrol edin, en kritik ikisini hemen aralayın.

Ulaşmak: sitenizin adresinin sonuna /robots.txt yazıp açın. GPTBot, ClaudeBot, PerplexityBot, OAI-SearchBot ya da Google-Extended için Disallow görüyorsanız o satırları kaldırın.

Tanımak: markanızı Wikidata’da aratın. Kayıt yoksa bu haftanın en yüksek getirili işi bu: ücretsiz bir öğe açın; doğru kuruluş yılı, kurucu ve resmî site girin, sonra bunu Organization şemasındaki sameAs alanına ekleyin.

İnanmak: yapay zekâya markanızı sorun (markanız nedir, güvenilir mi). Cevabın arkasında kanıt var mı bakın; yoksa en az bir bağımsız itibar sinyali kazanmayı hedefleyin.

Tek cümle: yapay zekâda görünmek istiyorsanız önce motorun sitenize ulaşabildiğinden, sizi tanıyabildiğinden ve söylediğine inanabildiğinden emin olun. Süslü içerik sonra; önce bu üç kapı.

Bu benchmark’a siz de katılın

Bu çalışma tek seferlik değil. GEO yol haritamızı sürekli güncelliyorum, skor kartını her ay geliştiriyorum; yani bu artık bir benchmark. Başvurursanız hem sitenizin ücretsiz GEO yol haritasını alırsınız, hem de bu üç kapının neresinde durduğunuzu görürsünüz.

Türkçe başvuru: stradiji.com/tr/geo-skor-karti

İngilizce başvuru: stradiji.com/geo-score-card

Her başvuru bu benchmark’ı güçlendiriyor. Katılımınız için şimdiden çok teşekkür ederim.

Paylaş!