Yapay Zekâya SEO Sordurmayın, Döngü Kurdurun

Yapay zekâya yürütme yetkisi verdiğinizde doğru olanı değil, bitmiş görüneni üretiyor. Fark modelde değil, döngüde: beş katman ve 10 MCP sunucusu.

Danışmanlık önerilerimi “ama Claude öyle demiyor” diye sorgulayan müşteri sayısı hızla artıyor.

Search Engine Land’de bu hafta yayımlanan bir vaka meselenin özünü gösteriyor: yapay zekâya yürütme yetkisi verdiğinizde doğru olanı değil, bitmiş görüneni üretiyor.

Fark modelde değil, döngüde. SEO için doğruladığım 10 MCP sunucusu ve bu hafta gelen WebMCP desteği de yazının içinde.

Son aylarda sıklaşan bir sahne var: bir öneri sunuyorum, gerekçesini ve verisini koyuyorum, karşımdan şu geliyor: “Ama ben Claude’a sordum, o öyle demiyor.”

İlk seferinde savunmaya geçmek istedim. Sonra baktım ki müşteri haksız değil, ancak soruyu  yanlış yerde soruyor. O sohbet penceresi siteyi hiç gezmedi, geçen ayki toplantıyı bilmiyor, hangi sayfanın para kazandırdığından haberi yok ve kendi cevabını kimse denetlemedi. Ama cevap çok emin ve çok düzgün görünüyor. Kahvelerinizi alın.

Ana tez: fark modelde değil, döngüde

Yapay zekâ araştırma ve analizde gerçekten güçlü. Sorun, ona yürütme yetkisi verdiğinizde başlıyor: doğru olanı değil bitmiş görüneni üretiyor, üstelik tam bir özgüvenle.

Çözüm modeli değiştirmek değil, etrafına bir döngü kurmak. Hafıza, araç erişimi, toplantı kaydı, doğrulama listesi, öğrenme mekanizması. Bu beşi yoksa tek başına bir sohbet penceresinde yapılan SEO analizi karar verecek kalitede değildir.

Vaka: klonlanan ana sayfa

Will Scott’ın bu hafta yayımlanan yazısının başlığı meseleyi özetliyor: “Claude’u SEO için kullanın. SEO’yu Claude’a yaptırmayın.”

Scott kendi sitesinde Search Console verisini modele okutmuş, hedef kelime önerisi istemiş, o kelimeler için sayfa üretmesini söylemiş. Model amaca özel içerik yazmak yerine ana sayfayı iki yeni adrese klonlamış, sadece başlık etiketini ve H1’i değiştirmiş. Kâğıt üzerinde iki yeni sayfa, gerçekte ana sayfanın içeriği üç adreste kendisiyle yarışıyor.

O sayfaları bilerek yayında bırakmış. Altı aylık sonuç: sıfır gösterim, sıfır tıklama. Hedefledikleri sorgular ana sayfaya gitmiş, ana sayfa da o sorgularda birinci sayfanın dibinde takılmış (“content grader” 487 gösterim, ortalama konum 9,2).

Tek vaka olsa “kötü prompt” derdik. Aynı hata aylar sonra, başka bir kişinin bambaşka bir sitesinde, ortak hiçbir prompt olmadan tekrarlanmış. Scott’ın kendi çerçevesi de dürüst: bu tek bir üreticinin hatası değil, otonom yapay zekâ yürütmesinin kategorik sorunu.

Neden oluyor?

Modelin içinde “bunun iyi bir cevabını bilmiyorum” diyen bir sinyal yok. Üretebildiği en makul görünen çıktıyı üretiyor. Bu bazen gerçek bir cevap, bazen sayfa şeklinde bir nesne. Mevcut bir sayfayı yeniden şekillendirmek, sıfırdan farklılaşmış içerik üretmekten hızlı ve modelin bakışından daha az riskli.

Kendi gözlemimi ekleyeyim: tek başına bir sohbet penceresi, gezmediği bir sayfayı gezdiğini söyleyebiliyor. Tarayıcı erişimi yoksa elindeki tek şey eğitim verisi ve olasılık. Müşteri o çıktıyı ekrana koyduğunda, hiçbir sayfayı görmemiş bir tahminle tartışıyoruz.

Çözüm: sohbet değil, döngü

Anthropic’in tanımıyla başlayalım: döngü, bir ajanın durma koşulu sağlanana kadar tekrarladığı iş çevrimidir. Claude Code ekibi dörde ayırıyor: tur bazlı, hedef bazlı, zaman bazlı, proaktif. Ekibin başındaki Boris Cherny’nin cümlesi de manifesto gibi: “Artık prompt yazmıyorum. Prompt yazan döngülerim var. Benim işim döngü yazmak.”

Aynı rehberin SEO’ya doğrudan oturan iki tavsiyesi var: kontrolü yapan ajan ile işi yapan ajan ayrılmalı (kendi çıktısını değerlendiren model kendine fazla cömert davranıyor) ve bir hatayı tek tek düzeltip geçmeyin, sistemi düzeltecek şekilde kayda geçirin.

Beş katman

• Kalıcı hafıza. Açık taahhütler, verilmiş kararlar, dokunulmayacak sayfalar tek dosyada. Her oturum onu okuyarak başlıyor. Sohbet penceresinin en büyük eksiği burası.
• Araç erişimi. Search Console, analitik, tarayıcı, tarama aracı. Kural net: bir sayı canlı bir kaynaktan gelmiyorsa o sayı yoktur.
• Toplantı hafızası. Biz tldv.io’nun MCP bağlantısını kullanıyoruz, transkriptler doğrudan müşterinin proje klasörüne akıyor. Bir SEO kararının gerekçesi çoğu zaman bir tabloda değil, iki ay önceki bir cümlededir.
• Doğrulama listesi. Teslimattan önce, denetçi rolüyle çalışan maddeli liste: “savunma, denetle” talimatıyla ve tercihen sadece teslimatı gören temiz bir oturumda.
• Öğrenme mekanizması. Her müşteri düzeltmesi üç şey üretiyor: tarihli ders kaydı, karşılık gelen yeni doğrulama maddesi, etkilenen zamanlanmış görevin güncellenmesi. Üçü birden, her seferinde.

Dördüncü katmanı biraz açayım, çünkü en çok atlanan yer orası. Bizim listemizin başındaki talimat aynen şu: “Denetçi rolündesin. Çıktıyı listeye göre denetle, savunma. Her sayıyı ve her adedi bağımsız olarak yeniden üret. Sonucu teslimatın altına ekle: kaç maddeden kaçı geçti, geçmeyenler ve düzeltmeleri.” Son cümle önemli: sonucu yazdırmazsanız model “kontrol ettim” deyip geçiyor.

Beşinci katmanda ders kaydının formatı da sabit: tarih | kaynak, hata / kural / etki. Dosya ekleme yalnızca, hiçbir girdi silinmiyor. Bu katman olmadan diğer dördü zamanla aşınıyor: aynı hatayı üçüncü kez yaptığınızda sistem değil, siz hatırlıyorsunuz demektir.

SEO için doğruladığım 10 MCP sunucusu

Araç katmanının bağlantı standardı MCP (Model Context Protocol), Anthropic’in 2024’te açık standart olarak yayımladığı protokol. Aşağıdaki onu tek tek doğruladım ve nasıl doğruladığımı da yazdım. “Canlı” yazan satırlarda araç sayısını 28 Ağustos’ta kendi istemcimde saydım; “sağlayıcı” yazanlarda sağlayıcının dokümanına baktım.

Üç dürüst not: Bing Webmaster Tools için de MCP var ama resmi bir Microsoft ürünü değil, dolaşan “40+ araç” rakamı topluluk sürümüne ait. Araç sayısı kalite değildir, 180 araçlı sunucu 19 araçlıdan iyi değil, sadece geniş. Ve onunu birden bağlamayın; hepsini açık tutmak modeli her komutta uzun listelerle yavaşlatıyor, ikiyle başlayıp büyütmek kolay.

Biz en çok Semrush MCP kullanıyoruz. Ama tek başına yetmiyor, çünkü pazar verisi verir, kendi sitenizin gerçeğini vermez. Yanına daima Search Console (birinci taraf gerçek), GA4 (dönüşüm), Screaming Frog (teknik gerçek), tarayıcı erişimi ve toplantı transkripti koyuyoruz.

Son kural: trafik sayısı tek kaynaktan gelsin. İki aracın iki farklı trafik rakamını aynı rapora koymak, döngünün kendi ürettiği bir güven kaybıdır.

Taze gelişme: WebMCP, yani sıra sizin sitenizde

MCP’yi biz kendi tarafımızda kuruyoruz. 27 Ağustos’ta işin öbür ucu açıldı: OpenAI, ChatGPT masaüstü uygulamasının tarayıcısına WebMCP desteği ekledi.

Klasik MCP’de siz sunucu bağlarsınız; WebMCP’de ziyaret edilen sayfanın kendisi ajana araç sunuyor. Site, JavaScript fonksiyonlarını ad, açıklama ve girdi şemasıyla araç olarak kaydediyor. OpenAI’ın cümlesiyle: “Ajanları arayüzünüzde yollarını bulmaya çalışmakla baş başa bırakmak yerine, uygulamanızı nasıl kullanabileceklerini siz tanımlıyorsunuz.”

Bunun bizim için önemi kişisel: Haziran’dan beri GEO skor kartlarımızda WebMCP kontrolü zaten var. PageSpeed Insights’ın Agentic Browsing bölümü kayıtlı WebMCP araçlarını ve formlardaki eksik tanımları ölçüyor. Denetlediğimiz sitelerin neredeyse tamamında sonuç aynıydı: kayıtlı araç yok. O güne kadar bu bir eksiklik değildi, çünkü tüketicisi yoktu. Bu hafta tüketicisi geldi.

Abartmadan: spesifikasyon W3C taslağı, standart yolunda değil. GPT-5.6 Sol ya da Terra gerekiyor, Enterprise ve Edu’da yok. Belgelerde sıralama ya da alıntıyla hiçbir bağ kurulmuyor; “WebMCP koyarsan yapay zekâ seni önerir” diyene kaynağını sorun. OpenAI ayrıca veri sızdırma ve prompt injection riskini kendi belgesinde uyarı olarak yazıyor.

Bugün koşup uygulamayın, ama PageSpeed Insights’ta sitenizin Agentic Browsing bölümüne bakın: erişilebilirlik ağacınız eksikse o sonuçlar WebMCP’den bağımsız olarak bugün de ajan erişiminizi zorlaştırıyor.

Kendi verim: döngü neye benziyor

Tek bir müşteri projesinin hafıza katmanı, 25 Ağustos itibarıyla. Müşteri adı ve verisi yok, yalnızca döngünün kendi ölçüleri: 34 bölümlük durum dosyası, 25 tarihli ders kaydı, 79 maddelik doğrulama listesi, 12 zamanlanmış görev. Toplam yaklaşık 292 KB proje hafızası.

Asıl mesele KB değil, iki örnek:

Denetçi, işi yapanı yakaladı. 11 Ağustos’ta haftalık rapor üretildi, doğrulama listesi denetçi rolüyle çalıştırıldı ve iki geçişte 17 kusur yakalandı. Rapor müşteriye gitmeden düzeltildi.

Ve Scott’ın vakasıyla aynı tür. 19 Ağustos tarihli ders kaydının başlığı: “Kapanmış bir görev, yayına girmiş bir sayfa değildir.” Beş sayfa, üç sprint boyunca panoda tamamlanmış görünüyordu; canlı kontrolde durum farklıydı. Klonlanan ana sayfa da, kapanmış görev de aynı hastalığın iki yüzü: bitmiş görünen ile bitmiş olan.

Buradan çıkan en sevdiğim madde: sayılabilir her iddia, teslimattan hemen önce canlı olarak yeniden doğrulanır. Devralınmış bir sayı, üstünde “doğrulandı” yazsa bile kanıt değildir.

Bu liste 79 maddeye bir günde çıkmadı; her maddenin arkasında yapılmış bir hata var. Döngünün marifeti hata yapmamak değil, aynı hatayı ikinci kez yapmamak.

Fazla parlatmayayım. 20 Ağustos’ta listenin 5. maddesi (her aksiyon satırında sahip ve tarih) eksiksiz uygulandı ve tam da bu yüzden hatalı çıktı verdi: o metin bir rapor değil, benim ağzımdan gidecek bir yorum yanıtıydı, ortaya kendimden üçüncü tekil şahısla söz eden cümleler çıktı. Kural doğruydu, okuyucu yanlıştı.

Ders: döngü sizi hatadan korumaz, hatayı ucuzlatır ve tekrarını engeller.

Bu hafta atacağınız tek adım

Tek müşteriyle başlayın, bir öğleden sonrada kurulur.

• Üç dosya açın: DURUM.md (açık işler, kararlar, dokunulmayacak sayfalar), DERSLER.md (tarih, kaynak, hata, kural; ekleme yalnızca), DOGRULAMA.md (teslimat öncesi maddeler). İlk gün üç madde yeter.
• Araçları bağlayın. Search Console ve analitik erişimi olmadan sayı istemeyin, tarayıcı erişimi olmadan “şu sayfaya bak” demeyin.
• Toplantı kararlarını projeye akıtın. Otomatik akmıyorsa her toplantıdan sonra tek paragraf yazın. “Geçen ay ne demiştik” sorusu tamamen kalkıyor.
• Yapan ile denetleyeni ayırın. Doğrulama listesini üreten oturumda değil, temiz bir oturumda çalıştırın.
• Her düzeltmeyi sisteme yazın: bir ders satırı, bir doğrulama maddesi.
• Yayına giden hiçbir şeyi denetimsiz bırakmayın. Scott’ın kapanış sorusunu aynen soruyorum: yapay zekânın dokunduğu her sayfanın onayında bir insanın adı var mı?

Ve en önemlisi: tek başına bir sohbet penceresinde SEO kararı sorgulamayın. Sınırı net çizelim.

Sohbet penceresi yeterli: kavram öğrenmek ve güncelleme anlamak, kelimeyi niyete göre kümelemek, taslak yapı ve başlık fikri ve ilk metin, rakip metnindeki eksik açıyı bulmak, rapor özetletmek.

Döngü şart: canlı adrese dokunmak, hangi sayfanın hangi sorguyu alacağına karar vermek, başlık ve H1 ve canonical ve yönlendirme ve iç link değişiklikleri, “bu sayfa şöyle” demek, rapor üretip müşteriye göndermek.

Bu işi birlikte kuralım

Bu tür kurulumları tek başına yapmak yorucu, birlikte çok daha hızlı. Yapay Zekâ Takım Arkadaşım topluluğunda tam olarak bunu yapıyoruz: proje hafızası nasıl kurulur, doğrulama listesi neye benzer, hangi MCP hangi işi çözer. Kendi listenizin ilk on maddesini yazmakta zorlanıyorsanız gelin, birlikte çıkaralım. Benimki 79 maddeye bir yılda ulaştı; sizinki daha hızlı ulaşsın diye paylaşıyorum.

Nasıl katılırsınız? YouTube’da @Stradiji kanalına gidin, “Katıl” butonuna tıklayın ve size uyan üyeliği seçin. Üyeliğiniz topluluğa otomatik bağlanır. Üç seviye var: Padawan (temelden başlayanlar), Jedi SEO GEO Knight (SEO’dan GEO’ya geçenler, aylık canlı soru cevap), Jedi AI Master (haftalık canlı yapay zekâ seansları ve uygulama videoları).